लोमश उवाच:
तानुवाच समेतांस्तु व्रह्मा लोकपितामहः |
१ क
लोमश उवाच:
गच्छध्वं विवुधाः सर्वे यथाकामं यथेप्सितम् ||
१ ख
लोमश उवाच:
महता कालय़ोगेन प्रकृतिं यास्यतेऽर्णवः |
२ क
लोमश उवाच:
ज्ञातीन्वै कारणं कृत्वा महाराज्ञो भगीरथात् ||
२ ख
युधिष्ठिर उवाच:
कथं वै ज्ञातय़ो व्रह्मन्कारणं चात्र किं मुने |
३ क
युधिष्ठिर उवाच:
कथं समुद्रः पूर्णश्च भगीरथपरिश्रमात् ||
३ ख
युधिष्ठिर उवाच:
एतदिच्छाम्यहं श्रोतुं विस्तरेण तपोधन |
४ क
युधिष्ठिर उवाच:
कथ्यमानं त्वय़ा विप्र राज्ञां चरितमुत्तमम् ||
४ ख
वैशम्पाय़न उवाच:
एवमुक्तस्तु विप्रेन्द्रो धर्मराज्ञा महात्मना |
५ क
वैशम्पाय़न उवाच:
कथय़ामास माहात्म्यं सगरस्य महात्मनः ||
५ ख
लोमश उवाच:
इक्ष्वाकूणां कुले जातः सगरो नाम पार्थिवः |
६ क
लोमश उवाच:
रूपसत्त्ववलोपेतः स चापुत्रः प्रतापवान् ||
६ ख
लोमश उवाच:
स हैहय़ान्समुत्साद्य तालजङ्घांश्च भारत |
७ क
लोमश उवाच:
वशे च कृत्वा राज्ञोऽन्यान्स्वराज्यमन्वशासत ||
७ ख
लोमश उवाच:
तस्य भार्ये त्वभवतां रूपय़ौवनदर्पिते |
८ क
लोमश उवाच:
वैदर्भी भरतश्रेष्ठ शैव्या च भरतर्षभ ||
८ ख
लोमश उवाच:
स पुत्रकामो नृपतिस्तताप सुमहत्तपः |
९ क
लोमश उवाच:
पत्नीभ्यां सह राजेन्द्र कैलासं गिरिमाश्रितः ||
९ ख
लोमश उवाच:
स तप्यमानः सुमहत्तपो योगसमन्वितः |
१० क
लोमश उवाच:
आससाद महात्मानं त्र्यक्षं त्रिपुरमर्दनम् ||
१० ख
लोमश उवाच:
शङ्करं भवमीशानं शूलपानिं पिनाकिनम् |
११ क
लोमश उवाच:
त्र्यम्वकं शिवमुग्रेशं वहुरूपमुमापतिम् ||
११ ख
लोमश उवाच:
स तं दृष्ट्वैव वरदं पत्नीभ्यां सहितो नृपः |
१२ क
लोमश उवाच:
प्रणिपत्य महावाहुः पुत्रार्थं समय़ाचत ||
१२ ख
लोमश उवाच:
तं प्रीतिमान्हरः प्राह सभार्यं नृपसत्तमम् |
१३ क
लोमश उवाच:
यस्मिन्वृतो मुहूर्तेऽहं त्वय़ेह नृपते वरम् ||
१३ ख
लोमश उवाच:
षष्टिः पुत्रसहस्राणि शूराः समरदर्पिताः |
१४ क
लोमश उवाच:
एकस्यां सम्भविष्यन्ति पत्न्यां तव नरोत्तम ||
१४ ख
लोमश उवाच:
ते चैव सर्वे सहिताः क्षय़ं यास्यन्ति पार्थिव |
१५ क
लोमश उवाच:
एको वंशधरः शूर एकस्यां सम्भविष्यति |
१५ ख
लोमश उवाच:
एवमुक्त्वा तु तं रुद्रस्तत्रैवान्तरधीय़त ||
१५ ग
लोमश उवाच:
स चापि सगरो राजा जगाम स्वं निवेशनम् |
१६ क
लोमश उवाच:
पत्नीभ्यां सहितस्तात सोऽतिहृष्टमनास्तदा ||
१६ ख
लोमश उवाच:
तस्याथ मनुजश्रेष्ठ ते भार्ये कमलेक्षणे |
१७ क
लोमश उवाच:
वैदर्भी चैव शैव्या च गर्भिण्यौ सम्वभूवतुः ||
१७ ख
लोमश उवाच:
ततः कालेन वैदर्भी गर्भालावुं व्यजाय़त |
१८ क
लोमश उवाच:
शैव्या च सुषुवे पुत्रं कुमारं देवरूपिणम् ||
१८ ख
लोमश उवाच:
तदालावुं समुत्स्रष्टुं मनश्चक्रे स पार्थिवः |
१९ क
लोमश उवाच:
अथान्तरिक्षाच्छुश्राव वाचं गम्भीरनिस्वनाम् ||
१९ ख
लोमश उवाच:
राजन्मा साहसं कार्षीः पुत्रान्न त्यक्तुमर्हसि |
२० क
लोमश उवाच:
अलावुमध्यान्निष्कृष्य वीजं यत्नेन गोप्यताम् ||
२० ख
लोमश उवाच:
सोपस्वेदेषु पात्रेषु घृतपूर्णेषु भागशः |
२१ क
लोमश उवाच:
ततः पुत्रसहस्राणि षष्टिं प्राप्स्यसि पार्थिव ||
२१ ख
लोमश उवाच:
महादेवेन दिष्टं ते पुत्रजन्म नराधिप |
२२ क
लोमश उवाच:
अनेन क्रमय़ोगेन मा ते वुद्धिरतोऽन्यथा ||
२२ ख