धृतराष्ट्र उवाच:
भारद्वाजेन भग्नेषु पाण्डवेषु महामृधे |
१ क
धृतराष्ट्र उवाच:
पाञ्चालेषु च सर्वेषु कश्चिदन्योऽभ्यवर्तत ||
१ ख
धृतराष्ट्र उवाच:
आर्यां युद्धे मतिं कृत्वा क्षत्रिय़ाणां यशस्करीम् |
२ क
धृतराष्ट्र उवाच:
असेवितां कापुरुषैः सेवितां पुरुषर्षभैः ||
२ ख
धृतराष्ट्र उवाच:
स हि वीरो नरः सूत यो भग्नेषु निवर्तते |
३ क
धृतराष्ट्र उवाच:
अहो नासीत्पुमान्कश्चिद्दृष्ट्वा द्रोणं व्यवस्थितम् ||
३ ख
धृतराष्ट्र उवाच:
जृम्भमाणमिव व्याघ्रं प्रभिन्नमिव कुञ्जरम् |
४ क
धृतराष्ट्र उवाच:
त्यजन्तमाहवे प्राणान्संनद्धं चित्रय़ोधिनम् ||
४ ख
धृतराष्ट्र उवाच:
महेष्वासं नरव्याघ्रं द्विषतामघवर्धनम् |
५ क
धृतराष्ट्र उवाच:
कृतज्ञं सत्यनिरतं दुर्योधनहितैषिणम् ||
५ ख
धृतराष्ट्र उवाच:
भारद्वाजं तथानीके दृष्ट्वा शूरमवस्थितम् |
६ क
धृतराष्ट्र उवाच:
के वीराः संन्यवर्तन्त तन्ममाचक्ष्व सञ्जय़ ||
६ ख
सञ्जय़ उवाच:
तान्दृष्ट्वा चलितान्सङ्ख्ये प्रणुन्नान्द्रोणसाय़कैः |
७ क
सञ्जय़ उवाच:
पाञ्चालान्पाण्डवान्मत्स्यान्सृञ्जय़ांश्चेदिकेकय़ान् ||
७ ख
सञ्जय़ उवाच:
द्रोणचापविमुक्तेन शरौघेणासुहारिणा |
८ क
सञ्जय़ उवाच:
सिन्धोरिव महौघेन ह्रिय़माणान्यथा प्लवान् ||
८ ख
सञ्जय़ उवाच:
कौरवाः सिंहनादेन नानावाद्यस्वनेन च |
९ क
सञ्जय़ उवाच:
रथद्विपनराश्वैश्च सर्वतः पर्यवारय़न् ||
९ ख
सञ्जय़ उवाच:
तान्पश्यन्सैन्यमध्यस्थो राजा स्वजनसंवृतः |
१० क
सञ्जय़ उवाच:
दुर्योधनोऽव्रवीत्कर्णं प्रहृष्टः प्रहसन्निव ||
१० ख
सञ्जय़ उवाच:
पश्य राधेय़ पाञ्चालान्प्रणुन्नान्द्रोणसाय़कैः |
११ क
सञ्जय़ उवाच:
सिंहेनेव मृगान्वन्यांस्त्रासितान्दृढधन्वना ||
११ ख
सञ्जय़ उवाच:
नैते जातु पुनर्युद्धमीहेय़ुरिति मे मतिः |
१२ क
सञ्जय़ उवाच:
यथा तु भग्ना द्रोणेन वातेनेव महाद्रुमाः ||
१२ ख
सञ्जय़ उवाच:
अर्द्यमानाः शरैरेते रुक्मपुङ्खैर्महात्मना |
१३ क
सञ्जय़ उवाच:
पथा नैकेन गच्छन्ति घूर्णमानास्ततस्ततः ||
१३ ख
सञ्जय़ उवाच:
संनिरुद्धाश्च कौरव्यैर्द्रोणेन च महात्मना |
१४ क
सञ्जय़ उवाच:
एतेऽन्ये मण्डलीभूताः पावकेनेव कुञ्जराः ||
१४ ख
सञ्जय़ उवाच:
भ्रमरैरिव चाविष्टा द्रोणस्य निशितैः शरैः |
१५ क
सञ्जय़ उवाच:
अन्योन्यं समलीय़न्त पलाय़नपराय़णाः ||
१५ ख
सञ्जय़ उवाच:
एष भीमो दृढक्रोधो हीनः पाण्डवसृञ्जय़ैः |
१६ क
सञ्जय़ उवाच:
मदीय़ैरावृतो योधैः कर्ण तर्जय़तीव माम् ||
१६ ख
सञ्जय़ उवाच:
व्यक्तं द्रोणमय़ं लोकमद्य पश्यति दुर्मतिः |
१७ क
सञ्जय़ उवाच:
निराशो जीवितान्नूनमद्य राज्याच्च पाण्डवः ||
१७ ख
कर्ण उवाच:
नैष जातु महावाहुर्जीवन्नाहवमुत्सृजेत् |
१८ क
कर्ण उवाच:
न चेमान्पुरुषव्याघ्र सिंहनादान्विशक्ष्यते ||
१८ ख
कर्ण उवाच:
न चापि पाण्डवा युद्धे भज्येरन्निति मे मतिः |
१९ क
कर्ण उवाच:
शूराश्च वलवन्तश्च कृतास्त्रा युद्धदुर्मदाः ||
१९ ख
कर्ण उवाच:
विषाग्निद्यूतसङ्क्लेशान्वनवासं च पाण्डवाः |
२० क
कर्ण उवाच:
स्मरमाणा न हास्यन्ति सङ्ग्राममिति मे मतिः ||
२० ख
कर्ण उवाच:
निकृतो हि महावाहुरमितौजा वृकोदरः |
२१ क
कर्ण उवाच:
वरान्वरान्हि कौन्तेय़ो रथोदारान्हनिष्यति ||
२१ ख
कर्ण उवाच:
असिना धनुषा शक्त्या हय़ैर्नागैर्नरै रथैः |
२२ क
कर्ण उवाच:
आय़सेन च दण्डेन व्रातान्व्रातान्हनिष्यति ||
२२ ख
कर्ण उवाच:
तमेते चानुवर्तन्ते सात्यकिप्रमुखा रथाः |
२३ क
कर्ण उवाच:
पाञ्चालाः केकय़ा मत्स्याः पाण्डवाश्च विशेषतः ||
२३ ख
कर्ण उवाच:
शूराश्च वलवन्तश्च विक्रान्ताश्च महारथाः |
२४ क
कर्ण उवाच:
विशेषतश्च भीमेन संरव्धेनाभिचोदिताः ||
२४ ख
कर्ण उवाच:
ते द्रोणमभिवर्तन्ते सर्वतः कुरुपुङ्गवाः |
२५ क
कर्ण उवाच:
वृकोदरं परीप्सन्तः सूर्यमभ्रगणा इव ||
२५ ख
कर्ण उवाच:
एकाय़नगता ह्येते पीडय़ेय़ुर्यतव्रतम् |
२६ क
कर्ण उवाच:
अरक्ष्यमाणं शलभा यथा दीपं मुमूर्षवः |
२६ ख
कर्ण उवाच:
असंशय़ं कृतास्त्राश्च पर्याप्ताश्चापि वारणे ||
२६ ग
कर्ण उवाच:
अतिभारं त्वहं मन्ये भारद्वाजे समाहितम् |
२७ क
कर्ण उवाच:
ते शीघ्रमनुगच्छामो यत्र द्रोणो व्यवस्थितः |
२७ ख
कर्ण उवाच:
काका इव महानागं मा वै हन्युर्यतव्रतम् ||
२७ ग
सञ्जय़ उवाच:
राधेय़स्य वचः श्रुत्वा राजा दुर्योधनस्तदा |
२८ क
सञ्जय़ उवाच:
भ्रातृभिः सहितो राजन्प्राय़ाद्द्रोणरथं प्रति ||
२८ ख
सञ्जय़ उवाच:
तत्रारावो महानासीदेकं द्रोणं जिघांसताम् |
२९ क
सञ्जय़ उवाच:
पाण्डवानां निवृत्तानां नानावर्णैर्हय़ोत्तमैः ||
२९ ख