chevron_left वन पर्व अध्याय २३९
वैशम्पाय़न उवाच:
प्राय़ोपविष्टं राजानं दुर्योधनममर्षणम् |
१ क
वैशम्पाय़न उवाच:
उवाच सान्त्वय़न्राजञ्शकुनिः सौवलस्तदा ||
१ ख
वैशम्पाय़न उवाच:
सम्यगुक्तं हि कर्णेन तच्छ्रुतं कौरव त्वय़ा |
२ क
वैशम्पाय़न उवाच:
मय़ाहृतां श्रिय़ं स्फीतां मोहात्समपहाय़ किम् |
२ ख
वैशम्पाय़न उवाच:
त्वमवुद्ध्या नृपवर प्राणानुत्स्रष्टुमिच्छसि ||
२ ग
वैशम्पाय़न उवाच:
अद्य चाप्यवगच्छामि न वृद्धाः सेवितास्त्वय़ा |
३ क
वैशम्पाय़न उवाच:
यः समुत्पतितं हर्षं दैन्यं वा न निय़च्छति |
३ ख
वैशम्पाय़न उवाच:
स नश्यति श्रिय़ं प्राप्य पात्रमाममिवाम्भसि ||
३ ग
वैशम्पाय़न उवाच:
अतिभीरुमतिक्लीवं दीर्घसूत्रं प्रमादिनम् |
४ क
वैशम्पाय़न उवाच:
व्यसनाद्विषय़ाक्रान्तं न भजन्ति नृपं श्रिय़ः ||
४ ख
वैशम्पाय़न उवाच:
सत्कृतस्य हि ते शोको विपरीते कथं भवेत् |
५ क
वैशम्पाय़न उवाच:
मा कृतं शोभनं पार्थैः शोकमालम्व्य नाशय़ ||
५ ख
वैशम्पाय़न उवाच:
यत्र हर्षस्त्वय़ा कार्यः सत्कर्तव्याश्च पाण्डवाः |
६ क
वैशम्पाय़न उवाच:
तत्र शोचसि राजेन्द्र विपरीतमिदं तव ||
६ ख
वैशम्पाय़न उवाच:
प्रसीद मा त्यजात्मानं तुष्टश्च सुकृतं स्मर |
७ क
वैशम्पाय़न उवाच:
प्रय़च्छ राज्यं पार्थानां यशो धर्ममवाप्नुहि ||
७ ख
वैशम्पाय़न उवाच:
क्रिय़ामेतां समाज्ञाय़ कृतघ्नो न भविष्यसि |
८ क
वैशम्पाय़न उवाच:
सौभ्रात्रं पाण्डवैः कृत्वा समवस्थाप्य चैव तान् |
८ ख
वैशम्पाय़न उवाच:
पित्र्यं राज्यं प्रय़च्छैषां ततः सुखमवाप्नुहि ||
८ ग
वैशम्पाय़न उवाच:
शकुनेस्तु वचः श्रुत्वा दुःशासनमवेक्ष्य च |
९ क
वैशम्पाय़न उवाच:
पादय़ोः पतितं वीरं विक्लवं भ्रातृसौहृदात् ||
९ ख
वैशम्पाय़न उवाच:
वाहुभ्यां साधुजाताभ्यां दुःशासनमरिन्दमम् |
१० क
वैशम्पाय़न उवाच:
उत्थाप्य सम्परिष्वज्य प्रीत्याजिघ्रत मूर्धनि ||
१० ख
वैशम्पाय़न उवाच:
कर्णसौवलय़ोश्चापि संस्मृत्य वचनान्यसौ |
११ क
वैशम्पाय़न उवाच:
निर्वेदं परमं गत्वा राजा दुर्योधनस्तदा |
११ ख
वैशम्पाय़न उवाच:
व्रीडय़ाभिपरीतात्मा नैराश्यमगमत्परम् ||
११ ग
वैशम्पाय़न उवाच:
सुहृदां चैव तच्छ्रुत्वा समन्युरिदमव्रवीत् |
१२ क
वैशम्पाय़न उवाच:
न धर्मधनसौख्येन नैश्वर्येण न चाज्ञय़ा |
१२ ख
वैशम्पाय़न उवाच:
नैव भोगैश्च मे कार्यं मा विहन्यत गच्छत ||
१२ ग
वैशम्पाय़न उवाच:
निश्चितेय़ं मम मतिः स्थिता प्राय़ोपवेशने |
१३ क
वैशम्पाय़न उवाच:
गच्छध्वं नगरं सर्वे पूज्याश्च गुरवो मम ||
१३ ख
वैशम्पाय़न उवाच:
त एवमुक्ताः प्रत्यूचू राजानमरिमर्दनम् |
१४ क
वैशम्पाय़न उवाच:
या गतिस्तव राजेन्द्र सास्माकमपि भारत |
१४ ख
वैशम्पाय़न उवाच:
कथं वा सम्प्रवेक्ष्यामस्त्वद्विहीनाः पुरं वय़म् ||
१४ ग
वैशम्पाय़न उवाच:
स सुहृद्भिरमात्यैश्च भ्रातृभिः स्वजनेन च |
१५ क
वैशम्पाय़न उवाच:
वहुप्रकारमप्युक्तो निश्चय़ान्न व्यचाल्यत ||
१५ ख
वैशम्पाय़न उवाच:
दर्भप्रस्तरमास्तीर्य निश्चय़ाद्धृतराष्ट्रजः |
१६ क
वैशम्पाय़न उवाच:
संस्पृश्यापः शुचिर्भूत्वा भूतलं समुपाश्रितः ||
१६ ख
वैशम्पाय़न उवाच:
कुशचीराम्वरधरः परं निय़ममास्थितः |
१७ क
वैशम्पाय़न उवाच:
वाग्यतो राजशार्दूलः स स्वर्गगतिकाङ्क्षय़ा |
१७ ख
वैशम्पाय़न उवाच:
मनसोपचितिं कृत्वा निरस्य च वहिष्क्रिय़ाः ||
१७ ग
वैशम्पाय़न उवाच:
अथ तं निश्चय़ं तस्य वुद्ध्वा दैतेय़दानवाः |
१८ क
वैशम्पाय़न उवाच:
पातालवासिनो रौद्राः पूर्वं देवैर्विनिर्जिताः ||
१८ ख
वैशम्पाय़न उवाच:
ते स्वपक्षक्षय़ं तं तु ज्ञात्वा दुर्योधनस्य वै |
१९ क
वैशम्पाय़न उवाच:
आह्वानाय़ तदा चक्रुः कर्म वैतानसम्भवम् ||
१९ ख
वैशम्पाय़न उवाच:
वृहस्पत्युशनोक्तैश्च मन्त्रैर्मन्त्रविशारदाः |
२० क
वैशम्पाय़न उवाच:
अथर्ववेदप्रोक्तैश्च याश्चोपनिषदि क्रिय़ाः |
२० ख
वैशम्पाय़न उवाच:
मन्त्रजप्यसमाय़ुक्तास्तास्तदा समवर्तय़न् ||
२० ग
वैशम्पाय़न उवाच:
जुह्वत्यग्नौ हविः क्षीरं मन्त्रवत्सुसमाहिताः |
२१ क
वैशम्पाय़न उवाच:
व्राह्मणा वेदवेदाङ्गपारगाः सुदृढव्रताः ||
२१ ख
वैशम्पाय़न उवाच:
कर्मसिद्धौ तदा तत्र जृम्भमाणा महाद्भुता |
२२ क
वैशम्पाय़न उवाच:
कृत्या समुत्थिता राजन्किं करोमीति चाव्रवीत् ||
२२ ख
वैशम्पाय़न उवाच:
आहुर्दैत्याश्च तां तत्र सुप्रीतेनान्तरात्मना |
२३ क
वैशम्पाय़न उवाच:
प्राय़ोपविष्टं राजानं धार्तराष्ट्रमिहानय़ ||
२३ ख
वैशम्पाय़न उवाच:
तथेति च प्रतिश्रुत्य सा कृत्या प्रय़यौ तदा |
२४ क
वैशम्पाय़न उवाच:
निमेषादगमच्चापि यत्र राजा सुय़ोधनः ||
२४ ख
वैशम्पाय़न उवाच:
समादाय़ च राजानं प्रविवेश रसातलम् |
२५ क
वैशम्पाय़न उवाच:
दानवानां मुहूर्ताच्च तमानीतं न्यवेदय़त् ||
२५ ख
वैशम्पाय़न उवाच:
तमानीतं नृपं दृष्ट्वा रात्रौ संहत्य दानवाः |
२६ क
वैशम्पाय़न उवाच:
प्रहृष्टमनसः सर्वे किञ्चिदुत्फुल्ललोचनाः |
२६ ख
वैशम्पाय़न उवाच:
साभिमानमिदं वाक्यं दुर्योधनमथाव्रुवन् ||
२६ ग