chevron_left शान्ति पर्व अध्याय २७८
युधिष्ठिर उवाच:
तिष्ठते मे सदा तात कौतूहलमिदं हृदि |
१ क
युधिष्ठिर उवाच:
तदहं श्रोतुमिच्छामि त्वत्तः कुरुपितामह ||
१ ख
युधिष्ठिर उवाच:
कथं देवर्षिरुशना सदा काव्यो महामतिः |
२ क
युधिष्ठिर उवाच:
असुराणां प्रिय़करः सुराणामप्रिय़े रतः ||
२ ख
युधिष्ठिर उवाच:
वर्धय़ामास तेजश्च किमर्थममितौजसाम् |
३ क
युधिष्ठिर उवाच:
नित्यं वैरनिवद्धाश्च दानवाः सुरसत्तमैः ||
३ ख
युधिष्ठिर उवाच:
कथं चाप्युशना प्राप शुक्रत्वममरद्युतिः |
४ क
युधिष्ठिर उवाच:
ऋद्धिं च स कथं प्राप्तः सर्वमेतद्व्रवीहि मे ||
४ ख
युधिष्ठिर उवाच:
न याति च स तेजस्वी मध्येन नभसः कथम् |
५ क
युधिष्ठिर उवाच:
एतदिच्छामि विज्ञातुं निखिलेन पितामह ||
५ ख
भीष्म उवाच:
शृणु राजन्नवहितः सर्वमेतद्यथातथम् |
६ क
भीष्म उवाच:
यथामति यथा चैतच्छ्रुतपूर्वं मय़ानघ ||
६ ख
भीष्म उवाच:
एष भार्गवदाय़ादो मुनिः सत्यो दृढव्रतः |
७ क
भीष्म उवाच:
असुराणां प्रिय़करो निमित्ते करुणात्मके ||
७ ख
भीष्म उवाच:
इन्द्रोऽथ धनदो राजा यक्षरक्षोधिपः स च |
८ क
भीष्म उवाच:
प्रभविष्णुश्च कोशस्य जगतश्च तथा प्रभुः ||
८ ख
भीष्म उवाच:
तस्यात्मानमथाविश्य योगसिद्धो महामुनिः |
९ क
भीष्म उवाच:
रुद्ध्वा धनपतिं देवं योगेन हृतवान्वसु ||
९ ख
भीष्म उवाच:
हृते धने ततः शर्म न लेभे धनदस्तथा |
१० क
भीष्म उवाच:
आपन्नमन्युः संविग्नः सोऽभ्यगात्सुरसत्तमम् ||
१० ख
भीष्म उवाच:
निवेदय़ामास तदा शिवाय़ामिततेजसे |
११ क
भीष्म उवाच:
देवश्रेष्ठाय़ रुद्राय़ सौम्याय़ वहुरूपिणे ||
११ ख
कुवेर उवाच:
योगात्मकेनोशनसा रुद्ध्वा मम हृतं वसु |
१२ क
कुवेर उवाच:
योगेनात्मगतिं कृत्वा निःसृतश्च महातपाः ||
१२ ख
भीष्म उवाच:
एतच्छ्रुत्वा ततः क्रुद्धो महाय़ोगी महेश्वरः |
१३ क
भीष्म उवाच:
संरक्तनय़नो राजञ्शूलमादाय़ तस्थिवान् ||
१३ ख
भीष्म उवाच:
क्वास्वौ क्वासाविति प्राह गृहीत्वा परमाय़ुधम् |
१४ क
भीष्म उवाच:
उशना दूरतस्तस्य वभौ ज्ञात्वा चिकीर्षितम् ||
१४ ख
भीष्म उवाच:
स महाय़ोगिनो वुद्ध्वा तं रोषं वै महात्मनः |
१५ क
भीष्म उवाच:
गतिमागमनं वेत्ति स्थानं वेत्ति ततः प्रभुः ||
१५ ख
भीष्म उवाच:
सञ्चिन्त्योग्रेण तपसा महात्मानं महेश्वरम् |
१६ क
भीष्म उवाच:
उशना योगसिद्धात्मा शूलाग्रे प्रत्यदृश्यत ||
१६ ख
भीष्म उवाच:
विज्ञातरूपः स तदा तपःसिद्धेन धन्विना |
१७ क
भीष्म उवाच:
ज्ञात्वा शूलं च देवेशः पाणिना समनामय़त् ||
१७ ख
भीष्म उवाच:
आनतेनाथ शूलेन पाणिनामिततेजसा |
१८ क
भीष्म उवाच:
पिनाकमिति चोवाच शूलमुग्राय़ुधः प्रभुः ||
१८ ख
भीष्म उवाच:
पाणिमध्यगतं दृष्ट्वा भार्गवं तमुमापतिः |
१९ क
भीष्म उवाच:
आस्यं विवृत्य ककुदी पाणिं सम्प्राक्षिपच्छनैः ||
१९ ख
भीष्म उवाच:
स तु प्रविष्ट उशना कोष्ठं माहेश्वरं प्रभुः |
२० क
भीष्म उवाच:
व्यचरच्चापि तत्रासौ महात्मा भृगुनन्दनः ||
२० ख
युधिष्ठिर उवाच:
किमर्थं व्यचरद्राजन्नुशना तस्य धीमतः |
२१ क
युधिष्ठिर उवाच:
जठरे देवदेवस्य किं चाकार्षीन्महाद्युतिः ||
२१ ख
भीष्म उवाच:
पुरा सोऽन्तर्जलगतः स्थाणुभूतो महाव्रतः |
२२ क
भीष्म उवाच:
वर्षाणामभवद्राजन्प्रय़ुतान्यर्वुदानि च ||
२२ ख
भीष्म उवाच:
उदतिष्ठत्तपस्तप्त्वा दुश्चरं स महाह्रदात् |
२३ क
भीष्म उवाच:
ततो देवातिदेवस्तं व्रह्मा समुपसर्पत ||
२३ ख
भीष्म उवाच:
तपोवृद्धिमपृच्छच्च कुशलं चैनमव्ययम् |
२४ क
भीष्म उवाच:
तपः सुचीर्णमिति च प्रोवाच वृषभध्वजः ||
२४ ख
भीष्म उवाच:
तत्संय़ोगेन वृद्धिं चाप्यपश्यत्स तु शङ्करः |
२५ क
भीष्म उवाच:
महामतिरचिन्त्यात्मा सत्यधर्मरतः सदा ||
२५ ख
भीष्म उवाच:
स तेनाढ्यो महाय़ोगी तपसा च धनेन च |
२६ क
भीष्म उवाच:
व्यराजत महाराज त्रिषु लोकेषु वीर्यवान् ||
२६ ख
भीष्म उवाच:
ततः पिनाकी योगात्मा ध्यानय़ोगं समाविशत् |
२७ क
भीष्म उवाच:
उशना तु समुद्विग्नो निलिल्ये जठरे ततः ||
२७ ख
भीष्म उवाच:
तुष्टाव च महाय़ोगी देवं तत्रस्थ एव च |
२८ क
भीष्म उवाच:
निःसारं काङ्क्षमाणस्तु तेजसा प्रत्यहन्यत ||
२८ ख
भीष्म उवाच:
उशना तु तदोवाच जठरस्थो महामुनिः |
२९ क
भीष्म उवाच:
प्रसादं मे कुरुष्वेति पुनः पुनररिन्दम ||
२९ ख
भीष्म उवाच:
तमुवाच महादेवो गच्छ शिश्नेन मोक्षणम् |
३० क
भीष्म उवाच:
इति स्रोतांसि सर्वाणि रुद्ध्वा त्रिदशपुङ्गवः ||
३० ख
भीष्म उवाच:
अपश्यमानः स द्वारं सर्वतःपिहितो मुनिः |
३१ क
भीष्म उवाच:
पर्यक्रामद्दह्यमान इतश्चेतश्च तेजसा ||
३१ ख
भीष्म उवाच:
स विनिष्क्रम्य शिश्नेन शुक्रत्वमभिपेदिवान् |
३२ क
भीष्म उवाच:
कार्येण तेन नभसो नागच्छत च मध्यतः ||
३२ ख
भीष्म उवाच:
निष्क्रान्तमथ तं दृष्ट्वा ज्वलन्तमिव तेजसा |
३३ क
भीष्म उवाच:
भवो रोषसमाविष्टः शूलोद्यतकरः स्थितः ||
३३ ख
भीष्म उवाच:
न्यवारय़त तं देवी क्रुद्धं पशुपतिं पतिम् |
३४ क
भीष्म उवाच:
पुत्रत्वमगमद्देव्या वारिते शङ्करे च सः ||
३४ ख
देव्यु उवाच:
हिंसनीय़स्त्वय़ा नैष मम पुत्रत्वमागतः |
३५ क
देव्यु उवाच:
न हि देवोदरात्कश्चिन्निःसृतो नाशमर्छति ||
३५ ख
भीष्म उवाच:
ततः प्रीतोऽभवद्देव्याः प्रहसंश्चेदमव्रवीत् |
३६ क
भीष्म उवाच:
गच्छत्वेष यथाकाममिति राजन्पुनः पुनः ||
३६ ख
भीष्म उवाच:
ततः प्रणम्य वरदं देवं देवीमुमां तथा |
३७ क
भीष्म उवाच:
उशना प्राप तद्धीमान्गतिमिष्टां महामुनिः ||
३७ ख
भीष्म उवाच:
एतत्ते कथितं तात भार्गवस्य महात्मनः |
३८ क
भीष्म उवाच:
चरितं भरतश्रेष्ठ यन्मां त्वं परिपृच्छसि ||
३८ ख