सञ्जय़ उवाच:
कथं वाले महेष्वासे नृशंसा मर्मभेदिनः |
५० क
सञ्जय़ उवाच:
स्वस्रीय़े वासुदेवस्य मम पुत्रेऽक्षिपञ्शरान् ||
५० ख
सञ्जय़ उवाच:
यो मां नित्यमदीनात्मा प्रत्युद्गम्याभिनन्दति |
५१ क
सञ्जय़ उवाच:
उपय़ान्तं रिपून्हत्वा सोऽद्य मां किं न पश्यति ||
५१ ख
सञ्जय़ उवाच:
नूनं स पतितः शेते धरण्यां रुधिरोक्षितः |
५२ क
सञ्जय़ उवाच:
शोभय़न्मेदिनीं गात्रैरादित्य इव पातितः ||
५२ ख
सञ्जय़ उवाच:
रणे विनिहतं श्रुत्वा शोकार्ता वै विनङ्क्ष्यति |
५३ क
सञ्जय़ उवाच:
सुभद्रा वक्ष्यते किं मामभिमन्युमपश्यती |
५३ ख
सञ्जय़ उवाच:
द्रौपदी चैव दुःखार्ते ते च वक्ष्यामि किं न्वहम् ||
५३ ग
सञ्जय़ उवाच:
वज्रसारमय़ं नूनं हृदय़ं यन्न यास्यति |
५४ क
सञ्जय़ उवाच:
सहस्रधा वधूं दृष्ट्वा रुदतीं शोककर्शिताम् ||
५४ ख
सञ्जय़ उवाच:
हृष्टानां धार्तराष्ट्राणां सिंहनादो मय़ा श्रुतः |
५५ क
सञ्जय़ उवाच:
युय़ुत्सुश्चापि कृष्णेन श्रुतो वीरानुपालभन् ||
५५ ख
सञ्जय़ उवाच:
अशक्नुवन्तो वीभत्सुं वालं हत्वा महारथाः |
५६ क
सञ्जय़ उवाच:
किं नदध्वमधर्मज्ञाः पार्थे वै दृश्यतां वलम् ||
५६ ख
सञ्जय़ उवाच:
किं तय़ोर्विप्रिय़ं कृत्वा केशवार्जुनय़ोर्मृधे |
५७ क
सञ्जय़ उवाच:
सिंहवन्नदत प्रीताः शोककाल उपस्थिते ||
५७ ख
सञ्जय़ उवाच:
आगमिष्यति वः क्षिप्रं फलं पापस्य कर्मणः |
५८ क
सञ्जय़ उवाच:
अधर्मो हि कृतस्तीव्रः कथं स्यादफलश्चिरम् ||
५८ ख
सञ्जय़ उवाच:
इति तान्प्रति भाषन्वै वैश्यापुत्रो महामतिः |
५९ क
सञ्जय़ उवाच:
अपाय़ाच्छस्त्रमुत्सृज्य कोपदुःखसमन्वितः ||
५९ ख
सञ्जय़ उवाच:
किमर्थमेतन्नाख्यातं त्वय़ा कृष्ण रणे मम |
६० क
सञ्जय़ उवाच:
अधक्ष्यं तानहं सर्वांस्तदा क्रूरान्महारथान् ||
६० ख
सञ्जय़ उवाच:
निगृह्य वासुदेवस्तं पुत्राधिभिरभिप्लुतम् |
६१ क
सञ्जय़ उवाच:
मैवमित्यव्रवीत्कृष्णस्तीव्रशोकसमन्वितम् ||
६१ ख
सञ्जय़ उवाच:
सर्वेषामेष वै पन्थाः शूराणामनिवर्तिनाम् |
६२ क
सञ्जय़ उवाच:
क्षत्रिय़ाणां विशेषेण येषां युद्धेन जीविका ||
६२ ख
सञ्जय़ उवाच:
एषा वै युध्यमानानां शूराणामनिवर्तिनाम् |
६३ क
सञ्जय़ उवाच:
विहिता धर्मशास्त्रज्ञैर्गतिर्गतिमतां वर ||
६३ ख
सञ्जय़ उवाच:
ध्रुवं युद्धे हि मरणं शूराणामनिवर्तिनाम् |
६४ क
सञ्जय़ उवाच:
गतः पुण्यकृतां लोकानभिमन्युर्न संशय़ः ||
६४ ख
सञ्जय़ उवाच:
एतच्च सर्ववीराणां काङ्क्षितं भरतर्षभ |
६५ क
सञ्जय़ उवाच:
सङ्ग्रामेऽभिमुखा मृत्युं प्रप्नुय़ामेति मानद ||
६५ ख
सञ्जय़ उवाच:
स च वीरान्रणे हत्वा राजपुत्रान्महावलान् |
६६ क
सञ्जय़ उवाच:
वीरैराकाङ्क्षितं मृत्युं सम्प्राप्तोऽभिमुखो रणे ||
६६ ख
सञ्जय़ उवाच:
मा शुचः पुरुषव्याघ्र पूर्वैरेष सनातनः |
६७ क
सञ्जय़ उवाच:
धर्मकृद्भिः कृतो धर्मः क्षत्रिय़ाणां रणे क्षय़ः ||
६७ ख
सञ्जय़ उवाच:
इमे ते भ्रातरः सर्वे दीना भरतसत्तम |
६८ क
सञ्जय़ उवाच:
त्वय़ि शोकसमाविष्टे नृपाश्च सुहृदस्तव ||
६८ ख
सञ्जय़ उवाच:
एतांस्त्वं वचसा साम्ना समाश्वासय़ मानद |
६९ क
सञ्जय़ उवाच:
विदितं वेदितव्यं ते न शोकं कर्तुमर्हसि ||
६९ ख
सञ्जय़ उवाच:
एवमाश्वासितः पार्थः कृष्णेनाद्भुतकर्मणा |
७० क
सञ्जय़ उवाच:
ततोऽव्रवीत्तदा भ्रातॄन्सर्वान्पार्थः सगद्गदान् ||
७० ख
सञ्जय़ उवाच:
स दीर्घवाहुः पृथ्वंसो दीर्घराजीवलोचनः |
७१ क
सञ्जय़ उवाच:
अभिमन्युर्यथा वृत्तः श्रोतुमिच्छाम्यहं तथा ||
७१ ख
सञ्जय़ उवाच:
सनागस्यन्दनहय़ान्द्रक्ष्यध्वं निहतान्मय़ा |
७२ क
सञ्जय़ उवाच:
सङ्ग्रामे सानुवन्धांस्तान्मम पुत्रस्य वैरिणः ||
७२ ख
सञ्जय़ उवाच:
कथं च वः कृतास्त्राणां सर्वेषां शस्त्रपाणिनाम् |
७३ क
सञ्जय़ उवाच:
सौभद्रो निधनं गच्छेद्वज्रिणापि समागतः ||
७३ ख
सञ्जय़ उवाच:
यद्येवमहमज्ञास्यमशक्तान्रक्षणे मम |
७४ क
सञ्जय़ उवाच:
पुत्रस्य पाण्डुपाञ्चालान्मय़ा गुप्तो भवेत्ततः ||
७४ ख
सञ्जय़ उवाच:
कथं च वो रथस्थानां शरवर्षाणि मुञ्चताम् |
७५ क
सञ्जय़ उवाच:
नीतोऽभिमन्युर्निधनं कदर्थीकृत्य वः परैः ||
७५ ख
सञ्जय़ उवाच:
अहो वः पौरुषं नास्ति न च वोऽस्ति पराक्रमः |
७६ क
सञ्जय़ उवाच:
यत्राभिमन्युः समरे पश्यतां वो निपातितः ||
७६ ख
सञ्जय़ उवाच:
आत्मानमेव गर्हेय़ं यदहं वः सुदुर्वलान् |
७७ क
सञ्जय़ उवाच:
युष्मानाज्ञाय़ निर्यातो भीरूनकृतनिश्रमान् ||
७७ ख
सञ्जय़ उवाच:
आहो स्विद्भूषणार्थाय़ वर्मशस्त्राय़ुधानि वः |
७८ क
सञ्जय़ उवाच:
वाचश्च वक्तुं संसत्सु मम पुत्रमरक्षताम् ||
७८ ख
सञ्जय़ उवाच:
एवमुक्त्वा ततो वाक्यं तिष्ठंश्चापवरासिमान् |
७९ क
सञ्जय़ उवाच:
न स्माशक्यत वीभत्सुः केनचित्प्रसमीक्षितुम् ||
७९ ख
सञ्जय़ उवाच:
तमन्तकमिव क्रुद्धं निःश्वसन्तं मुहुर्मुहुः |
८० क
सञ्जय़ उवाच:
पुत्रशोकाभिसन्तप्तमश्रुपूर्णमुखं तदा ||
८० ख
सञ्जय़ उवाच:
नाभिभाष्टुं शक्नुवन्ति द्रष्टुं वा सुहृदोऽर्जुनम् |
८१ क
सञ्जय़ उवाच:
अन्यत्र वासुदेवाद्वा ज्येष्टाद्वा पाण्डुनन्दनात् ||
८१ ख
सञ्जय़ उवाच:
सर्वास्ववस्थासु हितावर्जुनस्य मनोनुगौ |
८२ क
सञ्जय़ उवाच:
वहुमानात्प्रिय़त्वाच्च तावेनं वक्तुमर्हतः ||
८२ ख
सञ्जय़ उवाच:
ततस्तं पुत्रशोकेन भृशं पीडितमानसम् |
८३ क
सञ्जय़ उवाच:
राजीवलोचनं क्रुद्धं राजा वचनमव्रवीत् ||
८३ ख