भगवानु उवाच:
एवमेतन्महावाहो यथा वदसि पाण्डव |
१ क
भगवानु उवाच:
सर्वं त्विदं समाय़त्तं वीभत्सो कर्मणोर्द्वय़ोः ||
१ ख
भगवानु उवाच:
क्षेत्रं हि रसवच्छुद्धं कर्षकेणोपपादितम् |
२ क
भगवानु उवाच:
ऋते वर्षं न कौन्तेय़ जातु निर्वर्तय़ेत्फलम् ||
२ ख
भगवानु उवाच:
तत्र वै पौरुषं व्रूय़ुरासेकं यत्नकारितम् |
३ क
भगवानु उवाच:
तत्र चापि ध्रुवं पश्येच्छोषणं दैवकारितम् ||
३ ख
भगवानु उवाच:
तदिदं निश्चितं वुद्ध्या पूर्वैरपि महात्मभिः |
४ क
भगवानु उवाच:
दैवे च मानुषे चैव संय़ुक्तं लोककारणम् ||
४ ख
भगवानु उवाच:
अहं हि तत्करिष्यामि परं पुरुषकारतः |
५ क
भगवानु उवाच:
दैवं तु न मय़ा शक्यं कर्म कर्तुं कथञ्चन ||
५ ख
भगवानु उवाच:
स हि धर्मं च सत्यं च त्यक्त्वा चरति दुर्मतिः |
६ क
भगवानु उवाच:
न हि सन्तप्यते तेन तथारूपेण कर्मणा ||
६ ख
भगवानु उवाच:
तां चापि वुद्धिं पापिष्ठां वर्धय़न्त्यस्य मन्त्रिणः |
७ क
भगवानु उवाच:
शकुनिः सूतपुत्रश्च भ्राता दुःशासनस्तथा ||
७ ख
भगवानु उवाच:
स हि त्यागेन राज्यस्य न शमं समुपेष्यति |
८ क
भगवानु उवाच:
अन्तरेण वधात्पार्थ सानुवन्धः सुय़ोधनः ||
८ ख
भगवानु उवाच:
न चापि प्रणिपातेन त्यक्तुमिच्छति धर्मराट् |
९ क
भगवानु उवाच:
याच्यमानस्तु राज्यं स न प्रदास्यति दुर्मतिः ||
९ ख
भगवानु उवाच:
न तु मन्ये स तद्वाच्यो यद्युधिष्ठिरशासनम् |
१० क
भगवानु उवाच:
उक्तं प्रय़ोजनं तत्र धर्मराजेन भारत ||
१० ख
भगवानु उवाच:
तथा पापस्तु तत्सर्वं न करिष्यति कौरवः |
११ क
भगवानु उवाच:
तस्मिंश्चाक्रिय़माणेऽसौ लोकवध्यो भविष्यति ||
११ ख
भगवानु उवाच:
मम चापि स वध्यो वै जगतश्चापि भारत |
१२ क
भगवानु उवाच:
येन कौमारके यूय़ं सर्वे विप्रकृतास्तथा ||
१२ ख
भगवानु उवाच:
विप्रलुप्तं च वो राज्यं नृशंसेन दुरात्मना |
१३ क
भगवानु उवाच:
न चोपशाम्यते पापः श्रिय़ं दृष्ट्वा युधिष्ठिरे ||
१३ ख
भगवानु उवाच:
असकृच्चाप्यहं तेन त्वत्कृते पार्थ भेदितः |
१४ क
भगवानु उवाच:
न मय़ा तद्गृहीतं च पापं तस्य चिकीर्षितम् ||
१४ ख
भगवानु उवाच:
जानासि हि महावाहो त्वमप्यस्य परं मतम् |
१५ क
भगवानु उवाच:
प्रिय़ं चिकीर्षमाणं च धर्मराजस्य मामपि ||
१५ ख
भगवानु उवाच:
स जानंस्तस्य चात्मानं मम चैव परं मतम् |
१६ क
भगवानु उवाच:
अजानन्निव चाकस्मादर्जुनाद्याभिशङ्कसे ||
१६ ख
भगवानु उवाच:
यच्चापि परमं दिव्यं तच्चाप्यवगतं त्वय़ा |
१७ क
भगवानु उवाच:
विधानविहितं पार्थ कथं शर्म भवेत्परैः ||
१७ ख
भगवानु उवाच:
यत्तु वाचा मय़ा शक्यं कर्मणा चापि पाण्डव |
१८ क
भगवानु उवाच:
करिष्ये तदहं पार्थ न त्वाशंसे शमं परैः ||
१८ ख
भगवानु उवाच:
कथं गोहरणे व्रूय़ादिच्छञ्शर्म तथाविधम् |
१९ क
भगवानु उवाच:
याच्यमानोऽपि भीष्मेण संवत्सरगतेऽध्वनि ||
१९ ख
भगवानु उवाच:
तदैव ते पराभूता यदा सङ्कल्पितास्त्वय़ा |
२० क
भगवानु उवाच:
लवशः क्षणशश्चापि न च तुष्टः सुय़ोधनः ||
२० ख
भगवानु उवाच:
सर्वथा तु मय़ा कार्यं धर्मराजस्य शासनम् |
२१ क
भगवानु उवाच:
विभाव्यं तस्य भूय़श्च कर्म पापं दुरात्मनः ||
२१ ख