chevron_left अनुशासन पर्व अध्याय ९
युधिष्ठिर उवाच:
व्राह्मणानां तु ये लोके प्रतिश्रुत्य पितामह |
१ क
युधिष्ठिर उवाच:
न प्रय़च्छन्ति मोहात्ते के भवन्ति महामते ||
१ ख
युधिष्ठिर उवाच:
एतन्मे तत्त्वतो व्रूहि धर्मं धर्मभृतां वर |
२ क
युधिष्ठिर उवाच:
प्रतिश्रुत्य दुरात्मानो न प्रय़च्छन्ति ये नराः ||
२ ख
भीष्म उवाच:
यो न दद्यात्प्रतिश्रुत्य स्वल्पं वा यदि वा वहु |
३ क
भीष्म उवाच:
आशास्तस्य हताः सर्वाः क्लीवस्येव प्रजाफलम् ||
३ ख
भीष्म उवाच:
यां रात्रिं जाय़ते पापो यां च रात्रिं विनश्यति |
४ क
भीष्म उवाच:
एतस्मिन्नन्तरे यद्यत्सुकृतं तस्य भारत |
४ ख
भीष्म उवाच:
यच्च तस्य हुतं किञ्चित्सर्वं तस्योपहन्यते ||
४ ग
भीष्म उवाच:
अत्रैतद्वचनं प्राहुर्धर्मशास्त्रविदो जनाः |
५ क
भीष्म उवाच:
निशम्य भरतश्रेष्ठ वुद्ध्या परमय़ुक्तय़ा ||
५ ख
भीष्म उवाच:
अपि चोदाहरन्तीमं धर्मशास्त्रविदो जनाः |
६ क
भीष्म उवाच:
अश्वानां श्यामकर्णानां सहस्रेण स मुच्यते ||
६ ख
भीष्म उवाच:
अत्रैवोदाहरन्तीममितिहासं पुरातनम् |
७ क
भीष्म उवाच:
सृगालस्य च संवादं वानरस्य च भारत ||
७ ख
भीष्म उवाच:
तौ सखाय़ौ पुरा ह्यास्तां मानुषत्वे परन्तप |
८ क
भीष्म उवाच:
अन्यां योनिं समापन्नौ सार्गालीं वानरीं तथा ||
८ ख
भीष्म उवाच:
ततः परासून्खादन्तं सृगालं वानरोऽव्रवीत् |
९ क
भीष्म उवाच:
श्मशानमध्ये सम्प्रेक्ष्य पूर्वजातिमनुस्मरन् ||
९ ख
भीष्म उवाच:
किं त्वय़ा पापकं कर्म कृतं पूर्वं सुदारुणम् |
१० क
भीष्म उवाच:
यस्त्वं श्मशाने मृतकान्पूतिकानत्सि कुत्सितान् ||
१० ख
भीष्म उवाच:
एवमुक्तः प्रत्युवाच सृगालो वानरं तदा |
११ क
भीष्म उवाच:
व्राह्मणस्य प्रतिश्रुत्य न मय़ा तदुपाकृतम् ||
११ ख
भीष्म उवाच:
तत्कृते पापिकां योनिमापन्नोऽस्मि प्लवङ्गम |
१२ क
भीष्म उवाच:
तस्मादेवंविधं भक्ष्यं भक्षय़ामि वुभुक्षितः ||
१२ ख
भीष्म उवाच:
इत्येतद्व्रुवतो राजन्व्राह्मणस्य मय़ा श्रुतम् |
१३ क
भीष्म उवाच:
कथां कथय़तः पुण्यां धर्मज्ञस्य पुरातनीम् ||
१३ ख
भीष्म उवाच:
श्रुतं चापि मय़ा भूय़ः कृष्णस्यापि विशां पते |
१४ क
भीष्म उवाच:
कथां कथय़तः पूर्वं व्राह्मणं प्रति पाण्डव ||
१४ ख
भीष्म उवाच:
एवमेव च मां नित्यं व्राह्मणाः सन्दिशन्ति वै |
१५ क
भीष्म उवाच:
प्रतिश्रुत्य भवेद्देय़ं नाशा कार्या हि व्राह्मणैः ||
१५ ख
भीष्म उवाच:
व्राह्मणो ह्याशय़ा पूर्वं कृतय़ा पृथिवीपते |
१६ क
भीष्म उवाच:
सुसमिद्धो यथा दीप्तः पावकस्तद्विधः स्मृतः ||
१६ ख
भीष्म उवाच:
यं निरीक्षेत सङ्क्रुद्ध आशय़ा पूर्वजातय़ा |
१७ क
भीष्म उवाच:
प्रदहेत हि तं राजन्कक्षमक्षय़्यभुग्यथा ||
१७ ख
भीष्म उवाच:
स एव हि यदा तुष्टो वचसा प्रतिनन्दति |
१८ क
भीष्म उवाच:
भवत्यगदसङ्काशो विषय़े तस्य भारत ||
१८ ख
भीष्म उवाच:
पुत्रान्पौत्रान्पशूंश्चैव वान्धवान्सचिवांस्तथा |
१९ क
भीष्म उवाच:
पुरं जनपदं चैव शान्तिरिष्टेव पुष्यति ||
१९ ख
भीष्म उवाच:
एतद्धि परमं तेजो व्राह्मणस्येह दृश्यते |
२० क
भीष्म उवाच:
सहस्रकिरणस्येव सवितुर्धरणीतले ||
२० ख
भीष्म उवाच:
तस्माद्दातव्यमेवेह प्रतिश्रुत्य युधिष्ठिर |
२१ क
भीष्म उवाच:
यदीच्छेच्छोभनां जातिं प्राप्तुं भरतसत्तम ||
२१ ख
भीष्म उवाच:
व्राह्मणस्य हि दत्तेन ध्रुवं स्वर्गो ह्यनुत्तमः |
२२ क
भीष्म उवाच:
शक्यं प्राप्तुं विशेषेण दानं हि महती क्रिय़ा ||
२२ ख
भीष्म उवाच:
इतो दत्तेन जीवन्ति देवताः पितरस्तथा |
२३ क
भीष्म उवाच:
तस्माद्दानानि देय़ानि व्राह्मणेभ्यो विजानता ||
२३ ख
भीष्म उवाच:
महद्धि भरतश्रेष्ठ व्राह्मणस्तीर्थमुच्यते |
२४ क
भीष्म उवाच:
वेलाय़ां न तु कस्याञ्चिद्गच्छेद्विप्रो ह्यपूजितः ||
२४ ख